Σαν σήμερα, το 1816 γεννήθηκε ο Εζέν Ποτιέ, ο ποιητής της «Διεθνούς»

· Διά Πυρός · ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ, Ιστορική Μνήμη

Εργάτης, ποιητής, μέλος της Παρισινής Κομμούνας και δημιουργός των στίχων της «Διεθνούς», ο Εζέν Ποτιέ γεννήθηκε στο Παρίσι στις 4 Οκτωβρίου 1816. Το όνομα του έμεινε στην ιστορία δεμένο με τον ύμνο του διεθνούς εργατικού κινήματος.

«Εμπρός της γης οι κολασμένοι,
της πείνας σκλάβοι, εμπρός, εμπρός!
Το δίκιο απ’ τον κρατήρα βγαίνει,
σαν βροντή, σαν κεραυνός!»

Ο Ποτιέ εργάστηκε ως σχεδιαστής υφασμάτων και από νεαρή ηλικία έγραψε ποιήματα με κοινωνικό και πολιτικό περιεχόμενο. Συνδέθηκε με το εργατικό κίνημα και την Α΄ Διεθνή, ενώ το 1871 εκλέχθηκε μέλος της Παρισινής Κομμούνας. Μετά την αιματηρή καταστολή της Κομμούνας κρύφτηκε στο Παρίσι και στη συνέχεια πήρε τον δρόμο της εξορίας. Επέστρεψε στη Γαλλία μετά την αμνηστία του 1880, άρρωστος και οικονομικά κατεστραμμένος. Πέθανε το 1887, σε ηλικία 70 ετών.

Το ποίημα της «Διεθνούς» γράφτηκε το 1871, μέσα στην ιστορική εμπειρία της Παρισινής Κομμούνας. Το 1888 ο Βέλγος εργάτης και μουσικός Πιερ Ντεζετέρ έγραψε τη μελωδία που γνωρίζουμε σήμερα. Από τα τέλη του 19ου και τις αρχές του 20ού αιώνα η «Διεθνής» έγινε τραγούδι του διεθνούς εργατικού κινήματος και συνδέθηκε με τη Β΄ και την Γ΄ Διεθνή, εργατικά κόμματα, συνδικάτα και επαναστατικά κινήματα σε πολλές χώρες. Χρησιμοποιήθηκε επίσης ως ύμνος της Σοβιετικής Ένωσης έως το 1944.

Στα ελληνικά, η γνωστή απόδοση που τραγουδήθηκε ευρέως και αρχίζει «Εμπρός της γης οι κολασμένοι» είναι του Κώστα Βάρναλη. Είχε προηγηθεί, το 1909, μετάφραση του Ρήγα Γκόλφη στην εφημερίδα «Εργάτης» του Βόλου, ενώ η απόδοση του Βάρναλη έγινε η καθιερωμένη ελληνική εκδοχή.

«Στον αγώνα ενωμένοι
κι ας μη λείψει κανείς.
Ω! Να ’τη, μας προσμένει
στον κόσμο η Διεθνής.»

Ο Ποτιέ πέθανε το 1887, πριν προλάβει να δει τους στίχους του να περνούν τα σύνορα της Γαλλίας και να γίνονται ύμνος του διεθνούς εργατικού κινήματος. Η «Διεθνής» συμπύκνωσε σε λίγους στίχους μια ολόκληρη πολιτική αντίληψη, αυτή της απόρριψης της εκμετάλλευσης και της κοινωνικής υποταγής, της ανάγκης οι εργαζόμενοι να οργανωθούν και να αγωνιστούν συλλογικά για την απελευθέρωσή τους και της πεποίθησης ότι η κοινωνική αλλαγή δεν θα χαριστεί από κυβερνήσεις, άρχοντες ή θεούς, αλλά θα κατακτηθεί από τους ίδιους τους ανθρώπους που παράγουν τον πλούτο.

Στον πυρήνα της βρίσκεται η ενότητα πέρα από σύνορα, πατρίδες και διαχωρισμούς. Οι «κολασμένοι της γης» καλούνται να αναγνωρίσουν την κοινή τους θέση και να μετατρέψουν τη διασκορπισμένη οργή σε συλλογική δύναμη. Γι’ αυτό η «Διεθνής» συνδέθηκε με απεργίες, εξεγέρσεις, επαναστάσεις και μεγάλες στιγμές του εργατικού κινήματος σε διαφορετικές χώρες και γενιές και οι στίχοι του Ποτιέ έγιναν έτσι κομμάτι των αγώνων για κοινωνική απελευθέρωση και διεθνιστική αλληλεγγύη.

Ελληνική έκδοση του Ύμνου της Διεθνούς
https://www.youtube.com/watch?v=U3krnTid5CU

Γαλλική (αυθεντική) έκδοση του Ύμνου της Διεθνούς
https://www.youtube.com/watch?v=IcS_sjbJNDI

Ρωσική έκδοση του Ύμνου της Διεθνούς
https://www.youtube.com/watch?v=76L1pBUw3H8

Αγγλική έκδοση του Ύμνου της Διεθνούς
https://www.youtube.com/watch?v=9P6av5SdTD4